تبلیغات
مدیریت محیط زیست (سارا اردو) - مطالب هفته سوم آبان 1393

:درباره وبلاگ

:آرشیو

:پیوندهای روزانه

:صفحات جانبی

:نویسندگان

:آخرین پستها

:ابر برچسبها

آماروبلاگ

آوازک

کد تغییر شکل موس

کد تغییر شکل موس

کد تغییر شکل موس



کد ساعت فلش





دریافت کد حرکت ستاره چت روم دریافت کد قفل کلیک راست چت روم دریافت کد قفل کلیک راست چت روم

دریافت کد قفل کلیک راست چت روم

چهارشنبه 21 آبان 1393-10:24 ب.ظ



سمیه اردو 1 .*، فریدون عوفی2

 

 

چکیده:

این مقاله با هدف ارزیابی اثرات طرح راهسازی حاشیه تالاب بین المللی پریشان  با تاکید بر حساسیت و آسیب پذیری  تالاب پریشان و نیز باتوجه بر اهمیت منطقه به عنوان منطقه حفاظت شده بین المللی و وجود گونه های نادر جانوری و گیاهی و با استفاده از  مدل تحلیل  مدیریتی SWOT تهیه و تنظیم شده است. در روش تحلیل مدیریتی SWOT، چهار موضوع نقاط ضعف و نقاط قوت، تهدیدها و فرصتها بر اساس ویژگیهای زیست محیطی و شرایط اکولوژیک تالاب، مورد بررسی قرار گرفته است. سپس راهکارهای پیشنهادی برای کاهش نقاط ضعف و تهدیدات، و افزایش و تقویت نقاط قوت و فرصتها ارائه شده است. مبنای برنامه ریزی های صورت گرفته بر پایه قوانین و دستورالعمل های ملی و بین المللی در این زمینه می باشد. دریاچه پریشان از نظر هیدرولوژی دریاچه ای بسته است که بر اثر سوزاندن بخشی بزرگی از نیزارهای اطرافش به علت عملیات راهسازی در معرض خطر قرار گرفته است و نیز قطع شبكه های هیدرولوژیكی و تخریب منابع آب زیرزمینی به علت عملیات راهسازی با توجه به شرایط خشكسالی در سال های گذشته، با بحران كمبود آب روبه رو شده است و این تالاب را با آسیب پذیری مضاعفی روبه رو كرده است. در این مقاله با استفاده از روش تحلیل مدیریتی SWOT راهکارهایی برای کاهش اثرات راهسازی در این تالاب ارائه شده است.

واژه های کلیدی: راهسازی، تالاب پریشان، مدل تحلیل مدیریتیّ ّ SWOT سوزاندن نیزارها



نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:چهارشنبه 21 آبان 1393 10:26 ب.ظ
چهارشنبه 21 آبان 1393-10:13 ب.ظ



 

 

 

سمیه اردو1.*، فریدون عوفی2

·        چکیده:

این مقاله با هدف ارزیابی اکولوژیک و زیست محیطی منطقه حساس و آسیب پذیر تالاب بین المللی پریشان با تاکید بر محیط زیست منطقه و مناطق گردشگری تالاب پریشان با استفاده از  مدل تحلیل  مدیریتی SWOT می باشد. در روش تحلیل مدیریتی SWOT، چهار موضوع نقاط ضعف و نقاط قوت، تهدیدها و فرصتها بر اساس ویژگیهای زیست محیطی و شرایط اکولوژیک تالاب، مورد بررسی قرار گرفته است. سپس راهکارهای پیشنهادی برای کاهش نقاط ضعف و تهدیدات، و افزایش و تقویت نقاط قوت و فرصتها ارائه شده است. مبنای برنامه ریزی های صورت گرفته بر پایه قوانین و دستورالعمل های ملی و بین المللی در این زمینه می باشد. گردشگران تالابها فقط به گردش و تفریح و مشاهده حیات وحش محدود نمی شود. بسیاری از تالابها به عنوان کانونی علمی برای پژوهش و نظارت پیوسته بر چرخه های زیستی درون آنها بشمار می روند. تالابها علاوه بر آن شاهد بخشی از مناطق اسکان یا مهاجرت انسانها در گذشته درون بوده، لذا از نظر پژوهشهای تاریخی حائز اهمیت بسیارند و به عنوان میراثهای فرهنگی جوامع محسوب می گردند. تالاب بین المللی پریشان در دوازده کیلومتری جنوب شرقی شهرستان کازرون و 125 کیلومتری غرب استان فارس(شیراز)واقع شده است. تالاب/دریاچه پریشان یکی از تالابهای ثبت شده در کنوانسیون رامسر می باشد. نتایج حاصل از این بررسی نشان دهنده این موضوع می باشد که با توجه به حضور گونه های شاخص و منحصر بفرد، زیستگاههای حساس و آسیب پذیر و زمینه های توسعه و گردشگری، مهمترین موضوع مورد بحث در تالاب پریشان تغییرات اقلیمی و خشکسالی های چند سال اخیر می باشد، که تنوع زیستی و زیستگاهی را تحت تاثیر قرار داده است و باعث کاهش گردشگران در این تالاب شده است. در این مقاله با استفاده از روش تحلیل مدیریتی SWOT راهکارهایی برای جذب مجدد گردشگران در این تالاب ارائه شده است.

 

·         واژه های کلیدی:  اكوتوریسم، مدل تحلیل مدیریتی SWOT، تالاب پریشان، تنوع زیستی

 




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:چهارشنبه 21 آبان 1393 10:24 ب.ظ
یکشنبه 18 آبان 1393-12:32 ب.ظ



کشور عراق بعنوان یکی از مناطق اصلی تولید کننده گرد و غبار در خاورمیانه شناخته شده که عوارض گرد و غبار این کشور به میزان زیادی ایران را تحت تاثیر قرار داده است( ملكی. سعید، و همکاران، 1392).

بررسی های مربوط به فراوانی روزهای گرد و غباری کشور نشان می دهد که چاله های مرکزی ایران بیشترین روزهای گرد و غباری را دارند.به دلیل مجاورت مناطق غرب و جنوب غربی کشور با بیابان های بزرگ کشور همجوار روزهای غبار آلود در این مناطق قابل توجه است.

البته عوامل انسانی مانند ساختن سدهای بی شمار، چرای بیش از دام،استفاده از چاه های غیر مجاز و استفاده نامناسب از آب های در یاها و دریاچه ها و غیره  که به نوعی باعث فرسایش خاک می شود و خاک را در معرض باد قرار می دهد.

 




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:- -
یکشنبه 18 آبان 1393-12:31 ب.ظ



یكی از روش‌های جدید جهت تعیین منشأ و ارزیابی خصوصیات ذرات و تعیین شاخص‌های زیست‌محیطی، ژئوشیمی و كانی‌شناسی ذرات گرد و غبار است كه در دنیا و ایران كمتر به آن پرداخته شده است. نتایج حاصل استفاده از روش‌های  XRFو ICP-MS بر روی تعداد 30 نمونه (9 نمونه XRF ، 30 نمونه ICP) در اندازه‌های مختلف ذرات گرد و غبار (PM2.5, PMO, TSP) می‌باشد. در این راستا و با كمك مطالعات ژئوشیمیایی تا حدود بسیار زیادی تركیب كامل ذرات گرد و غبار، منشأ احتمالی زمین‌شناسی این ذرات، میزان آلاینده‌های معدنی آنها آنها تعیین شده است(زراسوندی. علیرضا، 1392).

مهمترین نتایج بدست آمده عبارتند از:

تركیب اكسیدهای اصلی گرد و غبار خوزستان شبیه با تركیب میانگین سایر نقاط دنیا است و تركیب سیلتی – رسی را برای آن تداعی می‌كند كه SiO2 ، Al2O3 ، Fe2O3  ، CaO ، MgO و K2O بترتیب تركیبات اصلی هستند

تمركز فلزات سنگین و عناصر كمیاب همراه با ذرات PM2.5 بیشتر است كه عمدتاً ناشی از تركیب رسی این ذرات و توانایی آنها در جذب بسیاری از فلزات است. استفاده از عناصر نادر خاكی بهترین ابزار ژئوشیمیایی در تفسیر محیط تشكیل ذرات گرد و غبار است. بطوریكه الگوی تخت و یكسان REE ها به همراه تهی‌شدگی از عناصر  Th , V , Nb , Zr و همچنین غنی‌شدگی از Al , Rb , Sr  و  Mn مبین تشكیل و خاستگاه رسوبی سنگ‌های مادر این ذرات و به عبارتی هم منشأ بودن آنها می‌باشد. از طرفی استفاده از نسبت‌های La/Th ، Th/U نیز محیط رسوبی تشكیل و هم منشأ بودن تمامی ذرات را تآیید می‌كند.

 




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:یکشنبه 18 آبان 1393 12:32 ب.ظ
یکشنبه 18 آبان 1393-12:31 ب.ظ



پدیده­های گردوغبار از جمله بزرگترین چالشهای جدی زیست محیطی در نواحی مختلف جهان هستند. این در حالی است که بیشترین گرد و غبار موجود در جو با منشاء ذرات ریز دانه اتفاق می­افتد و این ذرات ریز در مناطق خشک و نیمه خشک جهان از فراوانی بالاتری برخوردار می­باشند. در واقع ایجاد گرد وغبار می­تواند نوعی واکنش به تغییر پوشش گیاهی زمین باشد که در این رابطه نقش فعالیت های انسانی را در کنار شرایط طبیعی محیط­های جغرافیایی نباید در نظر دور داشت(رئیس پور، 1387). SiO2 به عنوان مهمترین اکسید تشکیل دهنده ذرات گرد و غبار در نواحی مختلف جهان شناخته شده است و اکسید­های آلومینیوم و آهن در الویت­های بعدی قرار دارند. پراکنش اکسیدهای اصلی در ذرات گرد و غبار مبین ترکیب کانی شناسی و ترکیب سنگ­ها در این ذرات می­باشد که به دلیل حساسیت بالای آنها به دگرسانی، هوازدگی و فرسایش ترکیبات قابل قبولی برای تعیین ذرات گرد و غبار نمی­باشد. البته باید خاطر نشان کرد که در صحراها و نواحی که ذرات گرد و غبار فاصله طولانی را طی نمی­کنند از این اکسیدها به منظور تعیین منشا و یا احتمالاً چند منشائی بودن ذرات استفاده می­شود.  امروزه مطالعات نشان می­دهد که ترکیب عناصر کمیاب و عناصر نادر خاکی بهترین نشانگر جهت تعیین منشأ ذرات گرد و غبار می­باشند. از طرفی علاوه بر تعیین منشأ ژئوشیمی ذرات گرد و غبار کمک شایانی به تعیین شاخص­های آلایندگی و زیست­محیطی این ذرات می­نماید و می­توان به نوع منشأ فلزات سنگین و یا ترکیبات آلاینده همراه با این ذرات پی برد. در رابطه با ریزگردها از دیدگاه رسوب شناسی مباحث مختلفی قابل طرح می باشد که از ان جمله می توان اندازه ذرات، ترکیب شیمیائی آنها، منشاء یابی آنها، مکانیزمهای حرکت و ترسیب ذرات، محاسبه میزان خاک جابجاشده و یا رسوب تولیدی، تغییرات مکانی و زمانی ریزگردها در مقیاسهای جهانی و منطقه ای را مورد اشاره قرارداد. در ادامه بطور خلاصه به این موارد پرداخته شده و در مورد شرایط کشور ایران مطالبی ارائه می گردد. در برخی مقالات از (ضریب حمل رسوب) نام برده شده است که بستگی به اندازه ذرات رسوب و سرعت تهنشینی آن دارد که در پارامتر سرعت، جرم و جنس ذرات نیز موثر بوده و از اینرو بررسی زمین شناسی و تعیین سنگ منشاء ذرات و سنگ مادر رسوبات نقش مهمی دارد.  

 

 

 




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:- -
یکشنبه 18 آبان 1393-12:30 ب.ظ



در ایران، منشأ اصلی ریزگرد کویر‌ها و باتلاق‌های در حال خشک شدن عراق است که خاک و شن‌های آن از طریق باد شُمال (به عربی: شِمال) به ایران می‌آید. این باد از خرداد تا شهریور می‌وزد و از شمال غربی خاورمیانه شکل می‌گیرد و با گذر از کوه‌های ترکیه مانند قیفی به بیابان‌های عراق و سوریه سرازیر می‌شود و تا خلیج فارس و رسیدن به سطح آب‌های آزاد پیش می‌رود. سه کشور ایران، عراق و عربستان به طور مشترک هزینه‌های این اراضی را تأمین می‌کردند، و تمام اراضی در فصل خاصی از سال مالچ‌پاشی می‌شد. مالچ نوعی فرآوردهٔ چسبندهٔ نفتی است که برای تثبیت شن‌های روان در مناطق بیابانی از آن سود جسته می‌شود. جنگ عراق موجب فراموشی این کار، و در نتیجه افزایش توفان‌های غبار در خوزستان، غرب ایران، و سرانجام تقریباً در همهٔ ایران شد. توفان اخیر، که به گفتهٔ برخی اهالی بغداد بدترین توفان غبار زندگیشان بوده‌است، سبب بیشترین میزان گرد در سه دههٔ اخیر ایران شد.




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:- -
یکشنبه 18 آبان 1393-12:29 ب.ظ



کانون های تولید کننده ی گرد وغبار در عراق، سوریه، عربستان سعودی، اردن، کویت و مناطق کمی از ایران و جنوب ترکیه به ترتیب از کانون های مهم و تاثیر گذار بر توفان هایی هستند که بر مناطق جنوبی،جنوب غربی ایران تاثیر می گذارند.مناطق واقع در بین النهرین از مناطق عمده  مشارکت کننده در تولید گرد و غبار هستند(ظریفی و حبیبیان، 1390).

در واقع، بین النهرین به وسیله سرشاخه هایی تغذیه می شود که از کشور ترکیه، سوریه و ایران سرچشمه می گیرد و بیشترین آب آن از کوه های ترکیه می آید که توسعه شتابناک این کشور و ساخت سد های متنوع از عواملی است که به ایجاد سامانه گرد و غبار کمک کرده است( ملكی. سعید، و همکاران، 1392). باد شمال عراق اگرچه ذرات ریز را به حالت معلق در می آورد اما نمی تواند مسافت طولانی آن را حمل کند و این مهم توسط باد های حاصل از تداخل توده هوای بزرگ شکل یافته در ارتفاعات ترکیه و ایران با توده هوای تشکیل شده در ارتفاعات عربستان،انجام می گیرد که به خاطر وقوع گرادیان یا اختلاف فشار موجود بین مناطق بیابانی شرق عراق با بخش های غربی و جنوب غربی ایران،جهت بادهای ایجاد شده به سمت مناطق غربی، جنوب غربی و حواشی خلیج فارس تغییر یافته و می تواند در تابستان در عرض 24-12ساعت و در زمستان در عرض 72-48ساعت، توده عظیمی از گرد وغبار را به ایران منتقل کند( ملكی. سعید، و همکاران، 1392).

عربستان به عنوان یکی از 5منطقه تولید کننده گرد وغبار شدید در جهان شناخته شد.شن های منطقه وابی کشور عمان یکی از مناطق تولید کننده گرد وغبار منطقه می باشد.در ماه­های همزمان با افزایش فعالیت گرد وغبار در ماه های آوریل،می،ژوئن و جولای رخ می دهد.تشدید گرد و غبار در این ماه ها همزمان با افزایش فعالیت گرد و غبار در بخش های شمال ساهارا می­باشد.شدیدترین منطقه بین مرز عربستان و عمان که منطقه بسیار خشک و با پوشش گیاهی بسیار کم می باشد که بوسیله بستر خشک رودخانه (وادی های زود گذر)که منشا آنها کوه های ریم در یمن و عمان است،تغذیه می شود.همچنین شامل منطقه بزرگمحصوری شامل ام،سمیم،سبخط،اباراس می باشد.منطقه دیگری که از نظر وسعت بزرگتر اما شدت گرد وغبار کمتر است،منطقه رب الخالی می باشد( ملكی. سعید، و همکاران، 1392).

 

 

توفان­های حاوی گرد وغبار در بسیاری از نواحی کره زمین، یک پدیده عمومی به شمار رفته ولی آمار موجود نشان می­دهد که فراوانی رخداد آن در برخی مناطق خشک و نیمه­خشک به مراتب بیشتر است. مناطق اطراف خلیج­فارس، همواره محل وقوع این پدیده بوده است جدول زیر فراوانی این پدیده را در کشورهای ایران، عراق، کویت و عربستان نشان می­دهد:

 

 

 

 

 

 

 

 

 فراوانی وقوع توفان گردو غبار در منطقه تا سال 1978 (رجایی. امیرحسین و همکاران1392)

 

منطقه

فراوانی در سال،

دید افقی کمتر از 1000 متر

آبادان ـ ایران

13

خرمشهر - ایران

6/12

بصره ـ عراق

7/14

شیبه ـ عراق

6/37

هینیدی ـ عراق

2/33

دیوانیه ـ عراق

9/35

فرودگاه کویت

1/27

ریاض ـ عربستان

7/12

دهاران ـ عربستان

2/11

تبوک ـ عربستان

8/0

 




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:یکشنبه 18 آبان 1393 12:30 ب.ظ
یکشنبه 18 آبان 1393-12:29 ب.ظ



ماهیت ریزگردها

ریزگردها به عنوان یکی از مهمترین اشکال آلودگی های جوی از ابعاد مختلف مورد توجه محققان گرفته شده است. پدیده گرد و غبار رویدادی طبیعی است و در بخش هایی از جهان که دارای مناطق خشک و بیابانی وسیع هستند ایجاد می شود (فراست و همكاران، 1390). تحقیقات دانشمندان بر روی رسوبات کف اقیانوس ها نشان می دهد که توفان های گرد و غباراز 70 میلیون سال قبل از دوره کرتاسه زمین شناسی در کره زمین اتفاق می افتاده است. زمانی که سرعت باد در بیابان ها از حد مشخصی بیشتر می شد ( 8متر بر ثانیه ) و بسته به زبری عناصر سطح، رطوبت خاک، اندازه دانه، پوشش گیاهی، بافت خاک، باندهای انرژی (نشان دهنده چسبندگی ذرات خاک و پستی و بلندی های زمین ذرات ریز وارد جریان اتمسفر می شوند که گرد وغبار اتمسفر (ریزگرد) می نامند. این ذرات ممکن است تا ارتفاع 6 کیلومتر بالاتر رفته و در نتیجه باعث کاهش میدان دید می شوند که حاصل جذب و تفریق نور ذرات منتقله توسط هوا می باشد. بر اساس تاثیر گرد و غبار بر قابلیت رویت و شدت گرد و غبار به ترتیب 3 نوع توفان گرد و غبار،گرد و غبار وزشی، گرد و غبار معلق تقسیم می شوند. متوسط ارتفاع توفان گرد و غبار بین 900تا 1800متر می باشد.  اثرات پدیده­ی گرد و غبار ممکن است تا فاصله 4000کیلو متر از منبع اصلی تداوم داشته و سبب بروز اثرات نامطلوب زیستی و بروز خسارات فراوان در زمینه های کشاورزی،  صنعتی، حمل ونقل و سیستم های مخابراتی گردد (گوهر دوست و همكاران، 1390).

 

فرایند تشکیل ریزگردها

پدیده گرد وغبار (ریزگردها) در اثر فرسایش خاک که بسته به پوشش زمین و سرعت باد و اندازه ذرات خاک، مواد به روش غلتان، جهشی و معلق جابجا می شوند. ذرات متوسط به صورت مجموعه ای از پرش ها به جلو حرکت می کنند، ذرات مذکور به هوا بلند شده و معمولا 4 برابر ارتفاعی که به هوا بلند می­شوند به جلو رانده می شوند. اما ذرات بسیار ریز مانند ذرات سیلت و رس به علت سبک بودن تا ارتفاع زیادی از سطح زمین بلند شده و مدت زیادی در هوا به صورت معلق باقی مانده و پس از طی مسافت طولانی فرو می نشینند ( ملكی. سعید، و همکاران، 1392).

 

منشا ریزگردها در جهان

بیابان صحرایی ساحارا در آفریقا بزرگترین منبع تولید کننده گرد و غبار خاکی در جهان است که سالانه 700میلیون تن گرد و غبار را وارد اتمسفر می کند. منابع اصلی گرد و غبار در ساحارا شامل چاله بودله، مناطق غربی مالی ،جنوب الجزایر و شرق موریتانی می باشند.در زمان ایجاد گرد و غبار در منبع،30%در نزدیکی منبع رسوب،20 درصد دوباره در مقیاس محلی منتشر می شوند و بیش از نیمی آن به فواصل جنوب غربی آمریکا تگزاس و آریزونا(هابوب)خوانده می شود.در شمال شرق آسیا گرد و غبار آسیایی و در ژاپن بعنوان توفان زرد شناخته می شوند. بیشترین مسافتی که ذرات گرد و غبار بیابان، دورتر از منع شان یافت شده اند، بیش از 20000هزار کیلومتر است. هر فرد متوسط 10ساعت فعالیت و 17 بار تنفس در هر دقیقه و متوسط 368%گرم گرد و غبار در هر فوت مکعب هوای تنفسی بطور متوسط در زمان پدیده گرد و غبار(دوام 10 ساعت)624/6 گرم گرد و غبار وارد ریه های خود می نمایند.همچنین به ازای افزایش 10 میکرو گرم در هر متر مکعب در غلظت ذرات کوچکتر و مساوی 10 میکرون (pm10)کل مرگ و میر 1%افزایش می یابد(شاهسونی و همکاران،1390).

 




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:یکشنبه 18 آبان 1393 12:29 ب.ظ
یکشنبه 18 آبان 1393-12:25 ب.ظ



سمیه اردو

 علوم و تحقیقات – باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان – تهران – ایران

فریدون عوفی

عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور – تهران

 

 

مهناز ربانی ها

عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور – تهران

 

 

سدسازی های صورت گرفته توسط کشورهای عراق، ترکیه و سوریه بر روی رودهای دجله و فرات باعث کم شدن ورودی آب دجله و فرات شده است. در نتیجه رسوبات ریزدانه ای که آبها با خود حمل می کردند خشک شده و از آب بیرون آمده اند و به خاطر اختلاف پتانسیلی که در این ناحیه ایجاد می شود، ریزگردها بصورت ستونی از غبار به سمت بالا حرکت می کنند و پس از رسیدن به به یک ارتفاع مشخص تحت تاثیر جریانهای جوی به سمت غرب یعنی ایران حرکت می کنند. ریزگردهایی که از کشورهای عراق و عربستان به ایران می آید، چون در آنجا جنگ اتفاق افتاده است و هر روز عملیات های تروریستی نیز اتفاق می افتد ، می تواند حامل آلودگی های میکروبی و بیولوژیکی باشد. معمولا دستگاه تنفسی و ریه افراد، بیشترین آسیب را از استنشاق ریز گردها می بینند. برخی از ریزگردها حاوی انواع آلودگی های میکروبی، ویروسی و عوامل رادیوایزوتوپی هستند که می توانند سلامت چشم ما را به خطر بیاندازند. از دیدگاه بهداشت عمومی، ذرات معلق از آلاینده های اصلی هوا می باشند. سازمان جهانی بهداشت (WHO) برآورد نموده است که سالیانه 500000 نفر بر اثر مواجهه با ذرات معلق هوابرد موجود در هوای آزاد دچار مرگ زودرس می شوند. گرد و غبار منجر به تغییرات اقلیم در مقیاس جهانی و محلی و همچنین تغییر در چرخه بیولوژیکی – زمین شناسی و شیمیایی و محیط زیست انسان می گردد. همچنین مدارک مستندی وجود دارد که آئروسل های معدنی گرد و غبار بر تشکیل ابر، خصوصیات ابر و میزان نزولات جوی تاثیر می گذارند و حتی منجر به کاهش اسیدیته نزولات جوی می گردد. در زمانیکه پدیده گرد و غبار در منبع ایجاد می شود، 30% در نزدیکی منبع رسوب و 20% دوباره در مقیاس محلی منتشر می شود و بیش از نیمی از آن به فواصل دور تا (6500 کیلومتر) منتقل می شود. سالانه بین 5-5/0 میلیارد تن ذرات که در اندازه قابل انتقال از طریق هوا هستند توسط توفان های گرد و غبار به نقاط دیگر جهان منتقل می شوند . بیش از 70% از توفان های گرد و غبار به توفان هایی که از بیابان های افریقا نشات می گیرد نسبت داده می شود. در زمان پدیده گرد و غبار غلظت بعضی از فلزات سنگین از جمله سرب 3 برابر می گردد. همچنین غلظت فلزات سمی جیوه و آرسنیک نیز به میزان زیادی افزایش می یابد(ندافی،1388). تحرک ریزگردها به عوامل متعددی از جمله ترکیب شیمیائی، رطوبت، دانه بندی، شرایط سطحی و سرعت باد بستگی دارد(ماهر و همکاران،2010).

-                          ریزگرد: گردو غبار یا ریزگرد (Dust smart) یا (Haze) به ذراتی بسیاركوچك و سبك سیلتی و رسی یا ماسه ای گفته می شود كه در اثر بیابانزایی و فرسایش بادی توسط باد تا مسافت بسیار طولانی جابجا و منتقل می یابند(رعایایی،خداشناس، ابطحی، 1391). بر اساس توافق سازمان هواشناسی جهانی هرگاه در ایستگاهی سرعت باد به 15 متر تجاوز نماید و دید افقی به علت گرد و غبار به کمتر از 1 کیلومتر برسد توفان گرد و خاک گزارش می شود.

- توفان خاك: توفان خاک عبارت است از بادی که مخصوص نواحی خشک و نیمه خشک بوده و بر اثر وزش آن ابر متراکمی از گرد و غبار در فضا ایجاد شود. تراکم این ابر غبار آلود آنقدر زیاد است که جلوی دید را کاملا می گیرد و ارتفاع آن تا 3000 متر می رسد. در چنین حالتی در هر کیلومتر هوا، حدود4000 تن غبار وجود دارد (زلقی و گودرزی، 1390).




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:یکشنبه 18 آبان 1393 12:28 ب.ظ
یکشنبه 18 آبان 1393-12:22 ب.ظ



سمیه اردو*1، فریدون عوفی2

چکیده

این تحقیق با هدف ارزیابی زیست محیطی منطقه آبی دریاچه آب شیرین گهر با تاکید بر تنوع گونه­ای و زیستی آبی دریاچه تنظیم و ارائه گردیده است. دریاچه گهر یکی از زیباترین دریاچه های ایران می باشد که در منطقه اشترانکوه قرار دارد. با وجود راه های صعب العبور کوهستانی دارای جاذبه های فراوانی برای محققان، کارشناسان، دوستداران طبیعت، کوه نوردان و گردشگران طبیعت می باشد. دریاچه گهر تحت حفاظت و مدیریت اداره کل حفاظت محیط زیست استان لرستان می باشد و تحت عنوان منطقه حفاظت شده اداره می شود. در این تحقیق سعی شد با توجه به امکانات و منابع موجود در منطقه و با توجه بر روشها و معیارهای صحیح و استاندارد نمونه برداری­ها و آزمایشا­ها انجام پذیرد و گونه های آبی دریاچه شناسایی و مورد ارزیابی قرار بگیرند. نتایج بدست آمده در این تحقیق شامل شناسایی 3 گونه ماهی، 9 گونه گیاه­آبزی،6 جنس و 4 گونه فیتوپلانکتون و 7 گونه بنتوز در دریاچه گهر می­باشد.

 

کلمات کلیدی: دریاچه گهر،ارزیابی گونه ای و زیستی، جوامع گیاهی، جوامع جانوری

 

منابع:

1- حسینی، ن. زیست شناسی دریاچه هاوآبگیرها،1384،نقش مهر،تهران،367 ص.     

2- دانش، م. دریاچه شناسی، 1383، مرکز نشر دانشگاهی، تهران، 357ص.

3- عوفی، ف. شناسایی، تراكم و بیومس گیاهان آبزی دریاچه پریشان، مركز تحقیقات شیلاتی خلیج فارس، بوشهر، 1376

4- عوفی، ف. گزارش شناسایی و ناحیه بندی زیستی گیاهان آبزی و حاشیه ای تالاب دشت ارژن، موسسه تحقیقات شیلات ایران، تهران، 1384

5- ناصری، س. و قانعیان، م.ت. مدیریت کیفیت آب در دریاچه ها و رودخانه ها، 1381، نص، تهران، 80ص.

6- ولی الهی، ج. لیمنولوژی کاربردی دستورالعمل های اجرای طرح های شناخت محیط زیست آبزیان، 1382، طاق بستان، تهران، 532ص.

7- Wear, J. D. Freshwater algae of North America, Ecology and Classification.2003, ACADEMIC PRESS, California, USA, 918p.

8- Wetzel,R. G. Limnology.1983,SAUNDERS COLLEGE PUBLISHING,Philadelphia,766p.

9- TOLOTTI,M. 2001,Phytoplankton and littoral epilithic diatoms in high mountain lakes of the Adamello-Bernta Regional Park(Trentino,Italy)and   their relation to

 




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:یکشنبه 18 آبان 1393 12:25 ب.ظ
یکشنبه 18 آبان 1393-12:21 ب.ظ



چکیده:

زمین لرزه ای 7/7 ریشتر بلوچستان پاكستان (2 مهر 1392) موجب گردید كه تحت تاثیر ناحیه فرورانش مکران و گسل چمن پاكستان جزایر و تپه های کوچک گلی بصورت برون زد گل فشانی در سواحل دریای عرب - خلیج گوادر و خلیج اورمارا و همچنین تعدادی گل فشان در بخش زمینی منطقه مکران پدیدار شوند. ظهور و ناپدید شدن جزایر بصورت تپه، پشته، برامدگی و سایر اشكال مورفولوژی پدیده كاملا آشنا و طبیعی در دریای عرب و منطقه وسیعی از سواحل پاكستان( بلوچستان – كراچی – گوادر – مكران) می باشد. هرچند كه معمولا این جزایر بعد از طوفانها و وزش بادهای شدید و امواج سنگین مونسون و یا سیلابهای منتهی به دریا تخریب، منهدم و ناپدید می شوند. هم پوشانی فعالیت صفحات تكتونیكی، گسلی و گل فشانی منطقه مشترك مکران موجب بروز حوادث طبیعی و پیامد های زمین شناسی ساحلی و دریایی می شود که جنوب کشور ایران را نیز تحت تاثیر قرار می دهد. این فرآیند و پس آمد های آن از دیدگاههای مختلف علوم زمین و دریایی، و نیز به لحاظ اقتصادی - اجتماعی و همچنین ژئوپلتیک منطقه ای حائز اهمیت بوده و قابل توجه متخصصان و دانشمندان و حتی مدیران و مسئولین سیاسی - امنیتی منطقه ای قرارگرفته است. لذا با توجه به اهمیت موضوع و ضرورت ارزیابی و تحلیل وضعیت و پیش بینی شرایط سواحل ایرانی خلیج فارس و دریای عمان، این مقاله بر اساس سوابق و مستندات موجود و جدیدترین اطلاعات و نظریات ارائه شده ارائه شده است. در این مقاله تاثیرات احتمالی بر جریانها، منابع و ذخایر زیستی، زیستگاهها و اکوسیستم های دریایی و ساحلی، و همچنین تغییرات ساختار و ریخت شناسی ساحلی منطقه مورد ارزیابی قرار گرفته و بیان گردیده است. نتایج حاصل از این تحقیق مشخص نمود که به دلیل تفاوت های شرایط زمین شناسی و هیدرو لوژیك دو حوضه دریایی خلیج فارس و دریای عمان نظیر قدرت جنبشی و تکتونیکی گسل های فعال، میانگین عمقی و موقعیت مکانی لایه های رسوبی گلی، چگونگی مسیر حرکتی و سرعت و چرخش جریان های دریایی و ساحلی احتمال بروز چنین پدیده ای در سواحل و ابهای دریای عمان به مراتب بیشتر از خلیج فارس است. از طرفی در صورت احتمال بیرون زد عوارض زمین شناسی در این ماطق تخریب و فرسایش سریع انها و امکان تثبیت و ماندگاری آنها به حداقل می رسد.

 




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:یکشنبه 18 آبان 1393 12:22 ب.ظ
یکشنبه 18 آبان 1393-12:18 ب.ظ



سمیه اردو1،  فریدون عوفی2

 

چکیده:

این مقاله با هدف ارزیابی اکولوژیک و زیست محیطی منطقه حساس و آسیب پذیر تالاب بین المللی پریشان با تاکید بر محیط زیست منطقه و مناطق گردشگری تالاب/ دریاچه پریشان تنظیم و ارائه گردیده است. تالاب پریشان واقع در شرق کازرون در استان فارس، یکی از تالابهای ثبت شده در کنوانسیون رامسر می باشد که از طرف یونسکو بعنوان ذخیره گاه زیست کره شناخته شده است. این تالاب کمابیش در یک فرورفتگی توپوگرافیکی قرار گرفته که به صورت یک تشت طولانی و مسطح بوسیله بر آمدگی کم ارتفاع در شرق، جنوب و غرب احاطه شده است. بدنه آبی و نیز رویشهای مختلف گیاهی اطراف و داخل تالاب، زیستگاه متنوعی را به وجود آورده که سبب غنای تنوع زیست در آن شده است. اما از طرفی در کنار ارزشهای غیر قابل کتمان این تالاب، تهدیدات زیادی نیز در پیش روی آن قرار دارد. در این تحقیق، به منظور ارزیابی محیط زیستی تالاب بین المللی پریشان از مدل تحلیلیSOWT  استفاده شده است.

 

واژه های کلید:    ارزیابی، محیط زیست تالاب، مدل مدیریتی SWOT، تالاب بین المللی پریشان

 

مقدمه:

تالاب پریشان یکی از تالابهای دائمی و آب شیرین، ایران می باشد. این تالاب، درمیان کوهستان فامور و در دوازده کیلومتری جنوب شرقی شهرستان کازرون و 125 کیلومتری غرب استان فارس (شیراز) واقع شده است. تغییرات اقلیمی، عدم درك صحیح از ارزش‌های نهفته تالاب پریشان و عدم وجود مدیریتی هدفدار و توانمند در گذشته باعث شده است که تالاب پریشان با بحران كمبود آب روبه رو شود و این تالاب را با آسیب پذیری مضاعفی روبه رو كرده است. بر اساس برنامه مدیریت جامع تالاب پریشان با عنوان طرح بین المللی که با توجه به اهمیت و شرایط اکولوژیک خاص و بحرانی منطقه در سازمان محیط زیست استان فارس تدوین شده است، تلاش برای جلوگیری از خشک شدن تالاب پریشان و کمک به آب گیری مجدد تالاب پریشان از سال 88 آغاز شده است. و با بستن مسیر های دو رودخانه در شمال غربی و جنوب شرقی و جاری کردن آنها به سمت تالاب پریشان باعث آب گیری مجدد تالاب شده اند.

 

 

به منظور ارزیابی محیط زیستی تالاب بین المللی پریشان از مدل تحلیلیSOWT  استفاده شده است. در روش تحلیل مدیریتی SWOT، چهار موضوع نقاط ضعف و نقاط قوت، تهدیدها و فرصتها برای هر پهنه بر اساس ویژگیهای زیست محیطی و شرایط اکولوژیک مناطق، مورد بررسی قرار گرفته است. مبنای برنامه ریزی های صورت گرفته بر پایه قوانین و دستورالعمل های ملی و بین المللی  در این زمینه می باشد.

 

بحث و نتیجه گیری:

استفاده از تالاب‌ها و زمین ها و زیستگاههای اطراف آنها اگر بدون برنامه ریزی صحیح باشد باعث نابودی این مکانهای با ارزش می شود. در این مقاله ارزیابی زیست محیطی تالاب بین المللی پریشان با استفاده از سیستم تحلیل مدیریتSWOT انجام شد. نتیجه ارزیابی نشان داد که تالاب پریشان از لحاظ عوامل بیرونی و عوامل درونی توان باسازی و احیای را دارد و با کمک استراتژهای دست آمده در مدل SWOT می توان این تالاب را احیا کرد. بر اساس استراتژیهای بدست آمده برنامه های مدیریتی و اجرایی زیر برای بهبود وضعیت منطقه پیشنهاد می شود.

منابع:

 

1.                   باقر زاده کریمی مسعود.روحانی رانکوهی مهبد.1385.راهنمای تالاب های ایرانی ثبت شده در گنوانسیون رامسر.سازمان حفاظت محیط زیست

2.                   منوری مسعود.1383.راهنمای ارزیابی اثرات زیست محیطی طرح های گردشگری و طبیعت گردی. سازمان حفاظت محیط زیست

3.                   بهروزی راد بهروز.1387. تالابهای ایران. سازمان جغرافیای نیروی مسلح

4.                   منصوری جمشید.1386.مدیریت تالابها و پرندگان آبزی.دانشگاه آزاد واحد تنکابن

5.                   دهقانی عباسعلی.1384.اکوسیستم تالاب پریشان.نقش مهر

6.                   کیانی بهرام.مجنونیان هنریک.دانش محمد.1384. جغرافیای جانوری ایران جلد دوم. سازمان حفاظت محیط زیست

7.                   کیانی بهرام.مجنونیان هنریک.دانش محمد.1384. جغرافیای جانوری جهان. سازمان حفاظت محیط زیست

1.                   گزارش وضعیت صید و صیادی در دریاچه پریشان. 1367. مرکز تحقیقات شیلات بوشهر

2.                   گزارش شناسایی، بیوماس و بیولوژی پلانکتون ها دریاچه پریشان.1375-1374. مرکز تحقیقات شیلات بوشهر

3.                   گزارش محیط زیست و پرندگان بومی و مهاجر دریاچه پریشان. 1375-1374. مرکز تحقیقات شیلات بوشهر

4.                   گزارش کشاورزی و دامداری دریاچه پریشان. 1375-1374. مرکز تحقیقات شیلات بوشهر

5.                   گزارش ارزیابی ذخایر دریاچه پریشان. 1375-1374. مرکز تحقیقات شیلات بوشهر

6.                   گزارش شناسایی، بیوماس و بیولوژی بنتوزها دریاچه پریشان. 1375-1374. مرکز تحقیقات شیلات بوشهر

7.                   گزارش بررسی مشخصات عمومی دریاچه پریشان. 1375-1374. مرکز تحقیقات شیلات بوشهر

8.                   گزارش وضعیت صید و صیادی و آمار گیری از میزان صید در دریاچه پریشان. 1377. مرکز تحقیقات شیلات بوشهر

9.                   گزارش بررسی جوامع جانوری(دوزیستان) دریاچه پریشان. 1375-1374. مرکز تحقیقات شیلات بوشهر

10.               گزارش شناسایی و برآورد بیوماس گیاهان آبزی دریاچه پریشان. 1375-1374. مرکز تحقیقات شیلات بوشهر

11.               طرح جامع حفاظت از تالاب پریشان(خلاصه برنامه مدیریت جامع تالاب پریشان).1389-1388. سازمان حفاظت محیط زیست

 

1-Edmondeson W.T, 1959, New yourk, Fresh water biology, Second edition

2-H.Marcel, 1986, Text book of fish culture, fishing news book

3-Robert G.wetzel and Gene E. likens,  Limnological Analyses, P.P 179-169, second Edition 1991

4-R. wetzle, limnology sander co U.S.A, 1975

5-Gerald A. cole, 1984, Text book of limnology

6- Henk Ritzema, JochenFroebrich , RamakrishnaRaju , Ch.Sreenivas, RobKselik , Using participatory modelling to compensate for data scarcity in environmental planning: A case study from India, EnvironmentalModelling&Software25(2010)1450e1458

 

 

 

 




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:- -
جمعه 16 آبان 1393-10:31 ب.ظ




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:جمعه 16 آبان 1393 10:32 ب.ظ
جمعه 16 آبان 1393-10:31 ب.ظ




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:- -
جمعه 16 آبان 1393-10:30 ب.ظ




نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:جمعه 16 آبان 1393 10:31 ب.ظ






  • تعداد صفحات :3
  • 1  
  • 2  
  • 3